“Birleşmiş Milletlerde kapsayıcı ve etkili uluslararası vergi işbirliğinin teşvik edilmesi” konulu karar, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından 30 Aralık 2022 tarihinde kabul edilmiş olup, anılan karar metni aşağıda sunulmaktadır:
Birleşmiş Milletler Genel Kuruluna,
Birleşmiş Milletler Şartı’nda (Charter of the United Nations) yer alan amaç ve ilkelerin rehberliğinde,
Yasa dışı finansal akışlarla mücadelenin önemli bir kalkınma sorunu olduğunu kabul ederek, gelişmekte olan ülkelerin yasa dışı mali akışların olumsuz etkilerine karşı özellikle hassas olduklarını belirterek, yasa dışı finansal akışların, kalkınma için finansman için değerli kaynakların mevcudiyeti ile birlikte mali alanı da azalttığını vurgulayarak ve yasadışı finansal akışlarla mücadelede ve mali şeffaflığı teşvik etmede ulusal, bölgesel ve uluslararası düzeylerde işbirliğinin önemini vurgulayarak,
Agresif vergiden kaçınma ve vergi kaçakçılığının güven, sosyal bütünlük, mali bütünlük, hukukun üstünlüğü ve sürdürülebilir kalkınma üzerindeki yıpratıcı etkisini en yoksul ve en savunmasız kesimleri etkilediğine dikkat çekerek,
Üye Devletlerin uluslararası vergi işbirliğini artırma taahhüdünde bulunduğu Üçüncü Uluslararası Kalkınmanın Finansmanı Konferansı’nın Addis Ababa Eylem Gündemi (Addis Ababa Action Agenda of the Third International Conference on Financing for Development) hakkındaki 27 Temmuz 2015 tarihli ve 69/313 sayılı kararını, ülkeleri kendi ulusal kapasiteleri ve koşullarına uygun olarak teşvik ederek, şeffaflığı güçlendirmek ve faaliyet gösterdikleri yerlerde vergi makamlarına ülke bazında rapor veren çok uluslu şirketler, yetkili makamlar için gerçek yararlanıcı bilgilerine erişim ve vergi makamları arasında vergi bilgilerinin otomatik alışverişine doğru kademeli olarak ilerleme dahil olmak üzere uygun politikaları benimsemek için birlikte çalışmak, gelişmekte olan ülkelere, özellikle de en az gelişmiş olanlara ihtiyaç duyulduğunda yardım sağlanması ve uluslararası vergi işbirliğindeki çabaların yaklaşım ve kapsam açısından evrensel olması ve tüm ülkelerin, özellikle de belirli ülkelerdeki farklı ihtiyaç ve kapasitelerini tam olarak dikkate alması gerektiğini vurgulayarak,
Üye Devletlerin, Addis Ababa Eylem Gündemi kapsamında, güçlendirilmiş ulusal düzenleme ve artan uluslararası işbirliği yoluyla vergi kaçakçılığı ve yolsuzlukla mücadele de dahil olmak üzere, nihai olarak bunları ortadan kaldırmak amacıyla, 2030 yılına kadar yasa dışı finansal akışları önemli ölçüde azaltma çabalarını iki katına çıkarma taahhüdünü hatırlatarak,
(Birleşmiş Milletler’in) 69/313 sayılı kararının Üye Devletlerin vergi sistemlerinin adaletini, şeffaflığını, verimliliğini ve etkililiğini geliştirmek için çalışmalarını taahhüt ettiğini kaydederek,
Yolsuzluğa Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesini (United Nations Convention against Corruption) [1] ve Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesini (United Nations Convention against Transnational Organized Crime) [2] yeniden teyit ederek,
Genel Kurul Başkanı tarafından 16 Mayıs 2019 tarihinde Birleşmiş Milletler Genel Merkezinde düzenlenen, yasadışı mali akışlarla mücadele etmek ve varlık iadesine ilişkin iyi uygulamaları güçlendirmek için uluslararası işbirliğine ilişkin üst düzey toplantıyı hatırlatarak,
İstatistik Komisyonunun elli üçüncü oturumunda [4] tüm Üye Devletler tarafından onaylanan 2030 yılı Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi (Agenda for Sustainable Development) [3] ve 16.4.1. göstergesi bağlamında kabul edilen yasa dışı mali akışların ölçümüne yönelik tanımlarla tutarlı verilerin küresel olarak raporlanmasını sağlamak için yapılan çalışmaların güçlendirilmesi de dahil olmak üzere, sürdürülebilir kalkınma için mali bütünlüğe olan bağlılığını yineleyerek,
Tüm ülkelerin vergi kaçakçılığını, vergi matrahını aşındırmayı ve kar transferini ortadan kaldırmak ve çok uluslu şirketler de dahil olmak üzere tüm vergi mükelleflerinin ekonomik faaliyetin gerçekleştiği ve değer yaratıldığı ülkelerin hükümetlerine ulusal ve uluslararası yasa ve politikalara uygun olarak vergi ödemelerini sağlamak için birlikte çalışması gereğini kabul ederek,
Birleşmiş Milletlerde uluslararası vergi işbirliğinin değerlendirilmesinin önemini hatırlatarak,
Vergi Konularında Uluslararası İşbirliği Uzmanlar Komitesi’nin (Committee of Experts on International Cooperation in Tax Matters) çalışmalarını ve vergi konularında uluslararası işbirliği konusunda Ekonomik ve Sosyal Konsey’in (Economic and Social Council) 2022 özel toplantısını not ederek,
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı/Grup 20’nin Vergi Matrahı Aşındırma ve Kar Transferine İlişkin Kapsayıcı Çerçeve (Organisation for Economic Co-operation and Development/Group of 20 Inclusive Framework on Base Erosion and Profit Shifting) çalışmasına da dikkat çekilerek,
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ile Vergi Amaçlı Şeffaflık ve Bilgi Alışverişi Küresel Forumu (Organisation for Economic Co-operation and Development, the role of the Global Forum on Transparency and Exchange of Information for Tax Purposes) tarafından geliştirilen ortak bir raporlama standardı kapsamında Vergi Konularında Mali Hesap Bilgilerinin Otomatik Değişimine İlişkin Standardın uygulanmasına (implementation of the Standard for Automatic Exchange of Financial Account Information in Tax Matters) ayrıca dikkat çekilerek,
Birleşmiş Milletler, Uluslararası Para Fonu, Dünya Bankası Grubu ve Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (the United Nations, the International Monetary Fund, the World Bank Group and the Organisation for Economic Co-operation and Development) arasındaki vergi konularında işbirliği ve koordinasyonu yoğunlaştırmayı hedefleyen Vergide İşbirliği Platformu’nun çalışmalarını anımsatarak,
Nusa Dua, Bali, Endonezya’da 14 Temmuz 2022 tarihinde düzenlenen Vergilendirme ve Kalkınmaya ilişkin Grup 20 Bakanları Vergi Sempozyumu’na dikkat çekerek,
Addis Ababa Vergi Girişimi’nin, kalkınma finansmanında tanınan boşlukları kapatmak için gelişmekte olan ülkelerin kapasitelerini güçlendirmeye yönelik toplu eylemi teşvik etme çalışmalarını da not ederek,
Daha kapsayıcı bir hükümetler arası forumda vergi konularında uluslararası işbirliğini güçlendirme ihtiyacını kabul ederek,
Afrika Maliye, Planlama ve Ekonomik Kalkınma Bakanları Konferansı [5] tarafından kabul edilen 17 Mayıs 2022 tarihli yasa dışı finansal akışların durdurulması ve kaybedilen varlıkların geri alınmasına ilişkin 990 (LIV) sayılı kararı dikkate alarak,
(Birleşmiş Milletler) Genel Sekreter’in, yasa dışı finansal akışlarla mücadele için uluslararası koordinasyon ve işbirliği hakkındaki raporunda yer alan ve Sekreterliğin, kapsayıcı uluslararası vergi işbirliğini ve koordinasyonunu [6] sağlamak için gereken sonraki adımları atmaları için Üye Devletleri desteklemek üzere uzmanlık ve bilgi sağlayabileceğine ilişkin açıklamasını da dikkate alarak,
- Tamamen kapsayıcı ve daha etkili hale getirmek için uluslararası vergi işbirliğini güçlendirmenin güncelliğini ve önemini kabul eder;
- Mevcut uluslararası ve çok taraflı düzenlemeleri tam olarak dikkate alarak, Birleşmiş Milletler hükümetler arası süreç aracılığıyla geliştirilen ve üzerinde anlaşmaya varılan bir uluslararası vergi işbirliği çerçevesi veya aracı geliştirme olasılığı da dahil olmak üzere, ilave seçeneklerin değerlendirilmesi yoluyla uluslararası vergi işbirliğinin kapsayıcılığını ve etkinliğini güçlendirmenin yolları hakkında New York’taki Birleşmiş Milletler Genel Merkezinde hükümetler arası görüşmeler başlatmaya karar verir;
- Karşılıklı idari yardım sözleşmeleri, çok taraflı yasal araçlar, Vergi Konularında Uluslararası İşbirliği Uzmanları Komitesi’nin çalışmaları, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü/Grup 20 Vergi Matrahı Aşındırma ve Kar Transferi Çerçevesi çalışmaları ve diğer biçimlerdeki uluslararası işbirliğinin yanı sıra, uluslararası vergi işbirliğinin kapsayıcılığını ve etkililiğini güçlendirme seçeneklerine ilişkin eylemler önermek üzere Üye Ülke liderliğinde, açık uçlu, hükümetler arası geçici bir komitenin (Member State-led, open-ended ad hoc intergovernmental committee) kurulması gibi olası sonraki adımların ana hatlarını çizmek suretiyle, Genel Sekreterden, diğer hususların yanı sıra, çifte vergilendirmeyi önleme model anlaşmaları ve sözleşmeleri, vergi şeffaflığı ve bilgi alışverişi anlaşmalarını göz önünde bulundurarak, uluslararası vergi işbirliğini ele alan tüm ilgili uluslararası yasal belgeleri, diğer belgeleri ve tavsiyeleri analiz eden bir rapor hazırlamasını talep eder;
- Ayrıca Genel Sekreter’den bu raporu hazırlarken Üye Devletler, Vergi Konularında Uluslararası İşbirliği Uzmanlar Komitesi üyeleri, Vergi İşbirliği Platformu (members of the Committee of Experts on International Cooperation in Tax Matters, the Platform for Collaboration on Tax) ve diğer uluslararası kuruluşlar ve ilgili paydaşlarla istişare etmesini talep eder;
- Raporun yetmiş sekizinci oturumunda ele alınmasına ve yetmiş sekizinci oturumunun geçici gündemine “Makroekonomik politika sorunları” (Macroeconomic policy questions) başlığı altında “Kapsayıcı tanıtımın ve Birleşmiş Milletler’de vergi konularında etkili uluslararası işbirliğinin teşvik edilmesi” (Promotion of inclusive and effective international cooperation on tax matters at the United Nations) başlıklı bir alt madde eklenmesine karar verir.
Yavuz Akbulak
1966 yılında, Gence-Borçalı yöresinden göç etmiş bir ailenin çocuğu olarak Ardahan/Çıldır’da doğdu. 1984 yılında yapılan sınavda Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü kazandı. 1985 yılında Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümüne yatay geçiş yaptı ve 1988’de Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü birincilikle, Fakülteyi ise 11’inci olarak bitirdi.
1997 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin Denver şehrinde yer alan ‘Spring International Language Center’da; 65’inci dönem müdavimi olarak 2008-2009 döneminde Milli Güvenlik Akademisi’nde (MGA) eğitim gördü ve MGA’dan dereceyle mezun oldu. MGA eğitimi esnasında ‘Sınır Aşan Sular Meselesi’, ‘Petrol Sorunu’ gibi önemli başlıklarda bilimsel çalışmalar yaptı.
• Türkiye’de Yatırımların ve İstihdamın Durumu ve Mevcut Ortamın İyileştirilmesine İlişkin Öneriler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü);
• Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde Yaşanan Sorunlar ve Alınması Gereken Önlemler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü, Sevinç Akbulak ile birlikte);
• Kayıp Yıllar: Türkiye’de 1980’li Yıllardan Bu Yana Kamu Borçlanma Politikaları ve Bankacılık Sektörüne Etkileri (Bankalar Yeminli Murakıpları Vakfı Eser Yarışması, Övgüye Değer Ödülü, Emre Kavaklı ve Ayça Tokmak ile birlikte),
• Türkiye’de Sermaye Piyasası Araçları ve Halka Açık Anonim Şirketler (Sevinç Akbulak ile birlikte) ve
• Türkiye’de Reel ve Mali Sektör: Genel Durum, Sorunlar ve Öneriler (Sevinç Akbulak ile birlikte)
başlıklı kitapları yayımlanmıştır.
• Anonim Şirketlerde Kâr Dağıtımı Esasları ve Yedek Akçeler (Bilgi Toplumunda Hukuk, Ünal TEKİNALP’e Armağan, Cilt I; 2003),
• Anonim Şirketlerin Halka Açılması (Muğla Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Tartışma Tebliğleri Serisi II; 2004)
ile
• Prof. Dr. Saim ÜSTÜNDAĞ’a Vefa Andacı (2020), Cilt II;
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler (2021);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler II (2021);
• Sosyal Bilimlerde Güncel Gelişmeler (2021);
• Ticari İşletme Hukuku Fasikülü (2022);
• Ticari Mevzuat Notları (2022);
• Bilimsel Araştırmalar (2022);
• Hukuki İncelemeler (2023);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ Adına Seçme Yazılar (2024);
• Hukuka Giriş (2024);
• İşletme, Pazarlama ve Hukuk Yazıları (2024),
• İnterdisipliner Çalışmalar (e-Kitap, 2025)
başlıklı kitapların bazı bölümlerinin de yazarıdır.
1992 yılından beri Türkiye’de yayımlanan otuza yakın Dergi, Gazete ve Blog’da 3 bini aşkın Telif Makale ve Telif Yazı ile tamamı İngilizceden olmak üzere Türkçe Derleme ve Türkçe Çevirisi yayımlanmıştır.
1988 yılında intisap ettiği Sermaye Piyasası Kurulu’nda (SPK) uzman yardımcısı, uzman (yeterlik sınavı üçüncüsü), başuzman, daire başkanı ve başkanlık danışmanı; Özelleştirme İdaresi Başkanlığı GSM 1800 Lisansları Değerleme Komisyonunda üye olarak görev yapmış, ayrıca Vergi Konseyi’nin bazı alt çalışma gruplarında (Menkul Sermaye İratları ve Değer Artış Kazançları; Kayıt Dışı Ekonomi; Özkaynakların Güçlendirilmesi) yer almış olup; halen başuzman unvanıyla SPK’da çalışmaktadır.
Hayatı dosdoğru yaşamak ve çalışkanlık vazgeçilmez ilkeleridir. Ülkesi ‘Türkiye Cumhuriyeti’ her şeyin üstündedir.