“‘Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi’nin Bankaların Tam ve Adil Ekonomik Katılımın Önündeki Engelleri Azaltmalarına Yardımcı Olması” Üzerine

Finansal kurumlar, çeşitli iş gücü geliştirmede ve sektörü ileriye taşıyacak yeni nesil liderleri güçlendirmede hayati bir rol oynama fırsatına sahiptir.

Azınlık emanet kurumlarının (minority depository institutions-MDIs) desteklenmesi, bu sürecin önemli bir parçasıdır; çünkü bunlar, ekonomik açıdan dezavantajlı topluluklarda ekonomik ve toplumsal kalkınma finansmanının artırılmasında hayati bir rol oynarlar. Dallas Federal Rezerv Bankası’na göre, azınlık emanet kurumu varlıkları son 10 yılda arttı ve Azınlık emanet kurumu olmayan kurumlara göre biraz daha kârlıdırlar. Ancak bu büyümeye rağmen gönüllü birleşmeler nedeniyle azınlık emanet kurumlarının sayısı aynı dönemde %20 oranında azalmıştır.

Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi [Project REACh (Roundtable for Economic Access and Change)], engelleri ortadan kaldırmak, değişime ilham vermek ve daha çeşitli ve açık bir ortam yaratmak için kilit sektörlerden ve kuruluşlardan liderleri bir araya getirmeyi amaçlayan ülke çapındaki geniş bir çabanın parçasıdır. Bu proje aracılığıyla finansal liderler eşit şartlar yaratılmasına ve herkes için adil, güvenli ve üretken bir geleceğin desteklenmesine yardımcı oluyor.

1. Azınlığa ait bankalar için fırsatların geliştirilmesi

b1BANK yönetici liderlik ekibine katıldıktan sonra, daha küçük bir kurum olarak, özellikle ülke çapında azınlıklara ait bankaları hedef alan bir odak noktası oluşturma fırsatımızın olduğunu hissettim. Aynı sıralarda, Parasal Kontrol Ofisi, Mevduat Sigortası Kurumu/Şirketi ve Federal Reserve Bank (Office of the Comptroller of the Currency, Federal Deposit Insurance Corporation and Federal Reserve Bank), Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesini başlatmak için bir araya geldi.

Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi, kredi ve sermayeye daha fazla erişim yoluyla finansal katılımı teşvik etmekte; bankacılık liderlerinin yanı sıra sivil haklar örgütleri ve iş dünyası ile teknoloji liderlerini de içermekte olup; amacı tam, eşit ve adil ekonomik katılımın önündeki engelleri azaltmaktır.

Bu Program, topluluk bankaları ve diğer finansal kurumlar aracılığıyla toplumsal ve ekonomik kalkınmayı teşvik ediyor. Kâr amacı gütmeyen kuruluşlarla birlikte, azınlıklara ait küçük ve orta ölçekli işletmeler için işletme sermayesine erişim sağlıyorlar.

Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesinin büyük para merkezi bankalarından, bölgesel bankalardan ve topluluk bankalarından (b1BANK gibi) istediği şey, azınlık finans kurumlarıyla stratejik ortaklık fırsatlarının geliştirilmesine zaman ve kaynak yatırımı yapmaları ve özellikle azınlık bankaları ve hizmet ettikleri topluluklar için geçiş yolunu genişletme görevi vermeleridir.

2. Anlamlı bağlantılar kurulması

b1BANK’taki Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi çeşitlilik girişimi yaklaşık iki yıl önce, yönetim kurulunun ve yönetici liderlik ekibinin tam dâhili desteğiyle başlatılmıştır. Şu anda şirketimizle anlaşmalı 10 azınlık bankası mevcut olup, bu sayıyı bu yıl iki katına çıkarmayı planlıyoruz.

Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi, geleneksel bankalara veya çoğunluk bankalarına benzemeyebilecek finansal kuruluşlara yardımcı olmak için yaratıcı düşünmemize yardımcı oluyor ki, bu başarıyı ölçen anlamlı veriler gördük. Mezkûr Program aracılığıyla, azınlık emanet kurumu ortaklarımıza, en son Teksas’ta kadınlara ait bir toplumsal finans kuruluşuna olmak üzere, 30 milyon Amerika Birleşik Devletleri (ABD) dolarından fazla kredi katılımı sattık. Program nispeten yeni olmasına rağmen, kredi katılımlarımızın yüksek bir yüzdesinin azınlık emanet kurumlarına satıldığını görüyoruz.

Ayrıca azınlık emanet kurumu ortaklarımızdan kredi satın alma konusunda da aktif olarak yer aldık ve 3 milyon ABD dolarından fazla risk satın aldık. Mevduat faaliyeti de anlamlıydı ki; geçtiğimiz yıl ortalama bakiyeler 30 ila 40 milyon ABD doları arasındaydı. B1BANK yakın zamanda bir azınlık emanet kurumu ile karşılıklı bir mevduat ilişkisini onayladı; burada b1BANK azınlık emanet kurumu ile bir mevduat yatırdı ve azınlık emanet kurumunun küçük işletmelerin işletme sermayesi ihtiyaçlarını karşılamak ve yerel ev sahipliğini artırmak için krediler şeklinde yerel topluluğa dağıtılması için likidite yarattı.

Ekonomik Erişim ve Değişim Masası Projesi aynı zamanda bizimki gibi bankaların başka türlü temas kuramayacağımız diğer finansal kurumlarla bağlantı kurmasına da yardımcı oluyor. Geçtiğimiz günlerde Atlanta’daki Federal Rezerv Bankası’nda bir toplantıya katıldım ve burada Güney Florida merkezli azınlıklara ait bir bankanın temsilcileri ile etkileşimde bulundum. Bu konuşma, bankanın CEO’suna (üst düzey yönetici) kişisel bir ziyaret yapmamıza yol açtı; burada onların büyümesini desteklemek için fırsatlar geliştirdik. Bu, söz konusu programların bankaların sürdürülebilir modeller ve daha canlı topluluklar geliştirmek için birlikte çalışmasına nasıl yardımcı olabileceğinin yalnızca bir örneğidir.

  1. Hepimizin katılmasının gerekliliği

Geçtiğimiz birkaç yıl, sosyoekonomik zenginlik eşitsizlikleri ve ülke çapındaki azınlık topluluklarını destekleyen sağlam bir bankacılık sistemine olan ihtiyaç da dâhil olmak üzere, ekonomik sistemimizdeki sistemik sorunlara ilişkin farkındalığı artırmıştır.

Bankacılık ile ilgili diğer kuruluşların bu zorlukların üstesinden gelmek için kasıtlı ve anlamlı adımlar attığını görmekten memnuniyet duyuyorum. Örneğin Amerikan Bankacılar Birliği, azınlık emanet kurumu üyelerinin katılımını sağlayan ve onlara iki yılda bir düzenlenen Azınlık Emanet Kurumu ortaklık zirveleri de dâhil olmak üzere ek kaynaklar ve destek sağlayan Azınlık Emanet Kurumu Danışma Konseyi’ni geliştirmiştir. Bu zirveler, azınlık bankalarının ulusal birliği olan Ulusal Bankacılar Birliği ile ortaklaşa düzenleniyor.

Bu kuruluşların anlamlı tartışmalara öncülük ettiğini ve daha çeşitli ve sürdürülebilir bir gelecek için fırsatlar yarattığını görmek ilham vericidir. Diğer bankaların yanı sıra işletmeleri ve topluluk liderlerini de bu ve benzeri çabalara katılmaya teşvik ediyorum.

Günlük çalışmalarımızı sürdürürken, daha çeşitli bir ekonomik ortam inşa ederken aynı zamanda geleceği şekillendirmeye yardımcı olacak liderler yetiştirmek için büyük resmin farkında olmak önemlidir. Bu sadece hissedar değeri oluşturmak ve yatırım getirisi sağlamakla ilgili değildir. Şirketimiz bu işe odaklanmıştır çünkü yapılacak doğru şey budur.

b1BANK’ta çeşitliliği artırma ve azınlık emanet kurumlarını destekleme çabalarımız şirketimizin değerleriyle uyumludur ve bunlar, azınlıklara ait bankalarımız ve diğer topluluk bankası müşterilerimiz ve ortaklarımız da dâhil olmak üzere yatırımcılarımız için önemlidir. Bu tür işbirliğine dayalı ilişkiler sayesinde birbirimizi destekleyebilir ve herkes için daha sürdürülebilir ve güvenli bir gelecek yaratabiliriz.

Azınlığa ait bankalara ve hizmet verdikleri topluluklara yatırım yaparak, herkes için daha adil ve eşitlikçi bir ekonomi ve bu bankaları gelecek nesiller için güçlü tutacak geleceğin liderlerinden oluşan bir portföy inşa ediyoruz.

Yavuz Akbulak
1966 yılında, Gence-Borçalı yöresinden göç etmiş bir ailenin çocuğu olarak Ardahan/Çıldır’da doğdu. 1984 yılında yapılan sınavda Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü kazandı. 1985 yılında Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümüne yatay geçiş yaptı ve 1988’de Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü birincilikle, Fakülteyi ise 11’inci olarak bitirdi.
1997 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin Denver şehrinde yer alan ‘Spring International Language Center’da; 65’inci dönem müdavimi olarak 2008-2009 döneminde Milli Güvenlik Akademisi’nde (MGA) eğitim gördü ve MGA’dan dereceyle mezun oldu. MGA eğitimi esnasında ‘Sınır Aşan Sular Meselesi’, ‘Petrol Sorunu’ gibi önemli başlıklarda bilimsel çalışmalar yaptı.
• Türkiye’de Yatırımların ve İstihdamın Durumu ve Mevcut Ortamın İyileştirilmesine İlişkin Öneriler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü);
• Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde Yaşanan Sorunlar ve Alınması Gereken Önlemler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü, Sevinç Akbulak ile birlikte);
• Kayıp Yıllar: Türkiye’de 1980’li Yıllardan Bu Yana Kamu Borçlanma Politikaları ve Bankacılık Sektörüne Etkileri (Bankalar Yeminli Murakıpları Vakfı Eser Yarışması, Övgüye Değer Ödülü, Emre Kavaklı ve Ayça Tokmak ile birlikte),
• Türkiye’de Sermaye Piyasası Araçları ve Halka Açık Anonim Şirketler (Sevinç Akbulak ile birlikte) ve
• Türkiye’de Reel ve Mali Sektör: Genel Durum, Sorunlar ve Öneriler (Sevinç Akbulak ile birlikte)
başlıklı kitapları yayımlanmıştır.
• Anonim Şirketlerde Kâr Dağıtımı Esasları ve Yedek Akçeler (Bilgi Toplumunda Hukuk, Ünal TEKİNALP’e Armağan, Cilt I; 2003),
• Anonim Şirketlerin Halka Açılması (Muğla Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Tartışma Tebliğleri Serisi II; 2004)
ile
• Prof. Dr. Saim ÜSTÜNDAĞ’a Vefa Andacı (2020), Cilt II;
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler (2021);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler II (2021);
• Sosyal Bilimlerde Güncel Gelişmeler (2021);
• Ticari İşletme Hukuku Fasikülü (2022);
• Ticari Mevzuat Notları (2022);
• Bilimsel Araştırmalar (2022);
• Hukuki İncelemeler (2023);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ Adına Seçme Yazılar (2024);
• Hukuka Giriş (2024);
• İşletme, Pazarlama ve Hukuk Yazıları (2024),
• İnterdisipliner Çalışmalar (e-Kitap, 2025)
başlıklı kitapların bazı bölümlerinin de yazarıdır.
1992 yılından beri Türkiye’de yayımlanan otuza yakın Dergi, Gazete ve Blog’da 3 bini aşkın Telif Makale ve Telif Yazı ile tamamı İngilizceden olmak üzere Türkçe Derleme ve Türkçe Çevirisi yayımlanmıştır.
1988 yılında intisap ettiği Sermaye Piyasası Kurulu’nda (SPK) uzman yardımcısı, uzman (yeterlik sınavı üçüncüsü), başuzman, daire başkanı ve başkanlık danışmanı; Özelleştirme İdaresi Başkanlığı GSM 1800 Lisansları Değerleme Komisyonunda üye olarak görev yapmış, ayrıca Vergi Konseyi’nin bazı alt çalışma gruplarında (Menkul Sermaye İratları ve Değer Artış Kazançları; Kayıt Dışı Ekonomi; Özkaynakların Güçlendirilmesi) yer almış olup; halen başuzman unvanıyla SPK’da çalışmaktadır.
Hayatı dosdoğru yaşamak ve çalışkanlık vazgeçilmez ilkeleridir. Ülkesi ‘Türkiye Cumhuriyeti’ her şeyin üstündedir.