

- Giriş
Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) bağlı/yan kuruluşları bulunan çokuluslu şirketler, ABD’deki çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık [diversity, equity, and inclusion] ile ilgili dava risklerini yeterince karşılamak için sigorta programlarını gözden geçirmek zorundadır. ‘Insurance Business Magazine’deki bir makaleye göre, federal kurumlara çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık girişimlerini ortadan kaldırma ve özel işveren uygulamalarını inceleme talimatı veren kararnameler, yöneticiler ve görevliler ile istihdam uygulamaları sorumluluğu [directors and officers and employment practices liability] için potansiyel riskler konusunda endişelere yol açmıştır. Bu Kararnameler çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programlarına dikkat çekmiş olsa da, bunları çevreleyen yasal faaliyetlerin çoğu ABD Yüksek Mahkemesi’nin 2023 yılında olumlu ayrımcılığı iptal eden kararından kaynaklanmaktadır. “Students for Fair Admissions v. Harvard, 600 US 181 (2023)” adlı çığır açan davada, çoğu üniversite kabulünde ırka dayalı olumlu ayrımcılık programlarının On Dördüncü Değişikliğin Eşit Koruma Maddesini [Equal Protection Clause of the Fourteenth Amendment] ihlal ettiğine hükmedilmiştir. Karar daha sonra kurumsal çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programlarına karşı yasal bir gerekçe olarak kullanılmıştır. Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık konusuna artan odaklanma, kurumsal yöneticiler ve görevliler için ilave sorunlar yaratmaktadır. Yöneticiler ve görevliler ile istihdam uygulamaları sorumluluğu teminatlarını düzenleyen taşıyıcılar potansiyel olarak daha fazla dava ortamına hazırlanmaktadır[1].
- Kararnameler ve Adalet Bakanlığı Muhtırası
ABD Yönetimi 20 Ocak 2025 tarihinde, federal kurumlara, çalışanlara, hibe alıcılarına ve yüklenicilere, sermayeyle ilgili hibeleri veya sözleşmeleri ve çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili performans koşullarını “yasaların izin verdiği azami ölçüde sonlandırmaları” talimatını veren 14151 sayılı Kararnameyi[2] yayınlamıştır.
Yönetim 21 Ocak 2025 tarihinde de, federal kurumların çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili uygulamalara girişmesini veya bunları desteklemesini yasaklayan ve federal kurumların başkanlarının kurumun yargı yetkisi içindeki “endişe duyulan her sektördeki” “en kötü çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık uygulayıcılarını” tanımlayan raporlar üretmesini gerektiren 14173 sayılı Kararnameyi[3] yayınlamıştır. Bu Kararname ayrıca her kurumun özel sektör şirketlerinde çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılığı caydırmak için bir plan geliştirmesini gerektirmektedir.
Başsavcılık Ofisi ise 05 Şubat 2025 tarihinde, özel sektörü çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili politikalar da dâhil olmak üzere yasadışı ayrımcılık ve tercihlere son vermeye teşvik eden bir Muhtıra yayınlamış[4] ve tüm Amerikalılar için eşitlik vaadini yerine getirmek için Adalet Bakanlığı’nın Medeni Haklar Dairesi’nin federal fon alan özel sektördeki yasadışı çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile çeşitlilik, eşitlik, kapsayıcılık ve erişilebilirlik [diversity, equity, inclusion, and accessibility] tercihlerini, zorunluluklarını, politikalarını, programlarını ve faaliyetlerini araştıracağını, ortadan kaldıracağını ve cezalandıracağını belirtmiştir.
- ABD Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu Davaları
Başsavcılık Ofisi [Office of General Counsel], istihdam ayrımcılığı mağdurları için yardım elde etmek ve Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu’nun uygulamakla yükümlü olduğu tüzüklere uyumu sağlamak amacıyla ABD Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu [United States Equal Employment Opportunity Commission] adına davalar yürütür. Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu, 1964 tarihli Medeni Haklar Yasası’nın VII. Maddesini ihlal eden hükümet dışı işverenlere dava açma yetkisine sahiptir. Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu ve Adalet Bakanlığı, yasadışı çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili ayrımcılığa karşı uyarıda bulunmaktadır[5].
1964 tarihli Medeni Haklar Yasası’nın [Civil Rights Act] VII. Maddesi uyarınca, çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık politikaları, programları veya uygulamaları yasadışı olabilir. Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu ayrımcılık suçlamalarını araştırır ve VII. Madde uyarınca işletmelere ve diğer özel sektör işverenlerine karşı dava açabilir. VII. Madde, ırk ve cinsiyet gibi korunan özelliklere dayalı istihdam ayrımcılığını yasaklar. Irk, cinsiyet veya başka bir korunan özelliğe dayalı farklı muamele, hangi çalışanların zarar gördüğünden bağımsız olarak yasadışı ayrımcılık olabilir. VII. Maddenin korumaları, tüm ırksal, etnik ve ulusal köken gruplarına ve her iki cinsiyete eşit şekilde uygulanır. Kotaları yasadışı bir şekilde kullanmanın veya bir işgücünü ırk, cinsiyet veya diğer korunan özelliklere göre başka şekilde “dengelemenin” [balancing] yanı sıra, iş yerinde çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili ayrımcılık şunları içerebilir: Farklı Muamele-Sınırlama, Ayrıştırma ve Sınıflandırma-Taciz-Misilleme [Disparate Treatment-Limiting, Segregating, and Classifying-Harassment-Retaliation]. VII. Madde, çalışanları, potansiyel ve gerçek başvuru sahiplerini, stajyerleri ve eğitim programı katılımcılarını korur.
“Morgan, Lewis & Bockius LLP” hukuk firmasının bir yayınına[6] göre, Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu ve Adalet Bakanlığı rehberliğinden çıkarılacak en önemli ders, çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılığın tüm biçimlerinin yönetim tarafından VII. Madde kapsamında “yasadışı” [illegal] olarak kabul edilmediğidir. Avukatlar, bu belgelerin yararlı bir açıklık sağlamasına rağmen yasal olarak bağlayıcı olmadıklarını hatırlamanın yararlı olduğunu belirtmektedirler. Eşit İstihdam Fırsatı Komisyonu ve Adalet Bakanlığı rehberliği, bu kurumların VII. Madde marifetiyle yaratılan yasal yükümlülükler ve bunu yorumlayan içtihatlar hakkındaki düşünülmüş görüşlerini temsil eder: önceki mahkeme kararlarını geçersiz kılmazlar. Bu alandaki sürekli belirsizlik göz önüne alındığında, işverenler gelişmeleri yakından izlemeye ve programlarının yasaya uygun olduğundan emin olmaya devam etmelidir.
Yüksek Mahkeme’nin “Ters Ayrımcılık” Davası’nın [Reverse Discrimination Case] “yasadışı çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık” için gelecekte ne olacağını daha da netleştirmesi beklenmektedir. Yüksek Mahkeme, 25 Şubat’ta (2025), işvereninin kendisine terfi vermeyi reddettiği, daha az nitelikli bir eşcinsel iş arkadaşını terfi ettirdiği ve ayrıca onu tekrar daha az nitelikli bir eşcinsel iş arkadaşıyla değiştirdiği iddiasıyla, Ohio’lu heteroseksüel bir kadın olan Marlean Ames’in Medeni Haklar Yasası’nın VII. Maddesi uyarınca cinsel yönelimine dayalı ayrımcılığa uğradığını iddia ettiği davada gerekçeleri dinlemiştir. Freshfields Blog Yazısı’na göre, Yüksek Mahkeme beklendiği gibi karar verirse, tüm devrelerdeki çalışanların diğer tüm istihdam ayrımcılığı iddialarında olduğu gibi ters ayrımcılık iddiasında bulunmalarına izin verileceği ve bunun bu tür iddiaların sayısında artışa yol açabileceği varsayılabilir. Marlean Ames cinsiyet ve cinsel yönelim temelinde ayrımcılık içerse de, kararı büyük olasılıkla ırk, renk, din ve ulusal köken temelinde açılan ters ayrımcılık iddiaları için geçerli olacaktır[7].
- Çeşitlilik, Eşitlik ve Kapsayıcılığa Karşı Bir Uygulama Aracı Olarak ‘Uydurma Beyanlar Yasası’
Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programlarına odaklanan 14173 sayılı Kararname, federal ayrımcılık karşıtı yasalara uyumu Federal Uydurma Beyanlar Yasası’na [False Claims Act] bağlar. Uydurma Beyanlar Yasası, hükümetin federal fon alan tarafları soruşturabileceği veya onlara karşı işlem yapabileceği güçlü bir dolandırıcılıkla mücadele aracıdır. Tarafları potansiyel bir dolandırıcılık hakkında bilgi sahibi olarak bu bilgileri hükümete getirmeleri için teşvik etmek üzere tasarlanmıştır ve özel vatandaşların bu tür davaları açmalarına ve potansiyel olarak önemli finansal ödüller almalarına olanak tanır. Harvard Hukuk Fakültesi Kurumsal Yönetişim Forumu’ndaki bir makaleye[8] göre, 14173 sayılı Kararname, Uydurma Beyanlar Yasası’nın hükümetin çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık karşıtı çabaları açısından bir uygulama aracı olarak kullanılacağını açıkça öngörmektedir. Her bir kurumun başkanının, her sözleşmeye veya hibe ödülüne, yüklenici veya hibe alan kişinin (i) “Uydurma Beyanlar Yasası amaçları doğrultusunda, tüm geçerli Federal ayrımcılık karşıtı yasalara her bakımdan uyumunun hükümetin ödeme kararı için önemli olduğunu kabul etmesini” ve (ii) “geçerli Federal ayrımcılık karşıtı yasalarını ihlal eden hiçbir çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılığı teşvik eden program işletmediğini tasdik etmesini” gerektiren şartları eklemesi gerektiğini belirtir. Ödeme için “önemli” terimi, Uydurma Beyanlar Yasası’nda kullanılan [31 USC § 3729 (a)(1)(B)] terimle aynıdır.
Uydurma Beyanlar Yasası potansiyel olarak önemli zararlar ve cezalar koyar. Buna, hükümetin zararının üç katına kadar bir zarar rakamı talep etmesine izin veren Uydurma Beyanlar Yasası ihlalleri için potansiyel üçlü zararlar dâhildir. Hükümet genellikle zararının toplam sözleşme değerine eşit olduğunu iddia ederek başlar, sonra üçle çarpar. “Orrick, Herrington & Sutcliffe LLP” hukuk firması tarafından hazırlanan “Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık kararnamesi Uydurma Beyanlar Yasası Davası için Tehlike İfade Ediyor” başlıklı bir yazıya atıfta bulunulur. Avukatlar, hükümetin bu tür iddialarla hedef alınan şirketlere Sivil Soruşturma Talepleri [Civil Investigative Demands] göndererek soruşturmalara başlayabileceğini bile belirtiyorlar. Potansiyel olarak, Başsavcı tarafından 05 Şubat’ta (2025) yayınlanan muhtıra, Adalet Bakanlığı Medeni Haklar Dairesi’ne [Department of Justice’s Civil Rights Division] yasadışı çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programlarını “araştırmak, ortadan kaldırmak ve cezalandırmak” için çaba göstermesi talimatını vermektedir. Bu muhtıra, “cezai soruşturmalar ve (…) potansiyel medeni soruşturmalar için teklifler” ve “[ek] potansiyel dava faaliyetleri” çağrısında bulunmaktadır[9].
- Çeşitlilik, Eşitlik ve Kapsayıcılık Kararnamesi Uyum Kontrol Listesi
“Hogan Lovells” hukuk firması tarafından yayımlanan bir çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık kararnamesi uyum kontrol listesine göre, şirketler işe alım, terfi, eğitim, akıl hocalığı ve tazminat/prim programları dâhil olmak üzere ayrımcılıkla mücadele yasalarına uyumu sağlamak için çeşitlilikle ilgili istihdam politikaları ve programlarının ayrıcalıklı denetimini yapmalıdır. Korunan herhangi bir özelliğe dayalı ayrımcılık şikâyetleri derhal araştırılmalıdır. Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili dış iletişimler doğruluk ve olası dava riski açısından incelenmelidir. Şirketler, mevcut çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık konulu açıklamaların ve yönetim politikalarının kararnameler uyarınca idari veya yasal işlem başlatabileceği veya şirketi hissedar davalarına tabi tutabileceği riskini değerlendirmelidir. Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programlarıyla ilgili olarak ABD yürütme makamları ve düzenleyici otoritelerinin uygulama eğilimleri ve açıklamaları izlenmelidir. Çalışanlar veya diğerleri çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili uygulamalar hakkında endişelerini dile getirirse, ihbarcı korumalarına ve iç soruşturma süreçlerine uyum sağlanması önerilir. Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık kontrol listesi ayrıca, ırk ve cinsiyete dayalı olumlu eylem programlarının sonlandırılması da dâhil olmak üzere, inceleme sonuçlarına göre gerektiğinde iç federal sözleşmeyle ilgili politikaları ve prosedürleri güncellemenin tavsiye edildiği hükümet yüklenicileri için ek hususlar içerir[10].
- Eyalet Başsavcıları
Eyalet Başsavcıları [State Attorneys General] artık çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılığa karşı önemli oyuncular olarak ortaya çıkmaktadır. Freshfields Blog Yazısı’na atıfta bulunuluyor. Missouri Eyaleti 11 Şubat 2025 tarihinde, kahve zincirinin çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık politikalarını, federal ve eyalet yasalarını ihlal ederek, ırk ve cinsiyete dayalı olarak çalışanlara ayrımcılık yapmak için kullandığını iddia ederek Starbucks Corporation’a dava açmıştır. Başsavcı Andrew Bailey tarafından temsil edilen Missouri Eyaleti, Starbucks’ın çalışanları işe alırken, işten çıkarırken ve terfi ettirirken ayrımcı ırk ve cinsiyete dayalı uygulamalar kullanarak daha az kalifiye çalışan işe aldığını, bunun da Missouri tüketicileri için daha yavaş hizmet ve daha yüksek fiyatlara yol açtığını iddia etmektedir. Dava, eyalet başsavcılarının ilerici çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programları olan şirketlere karşı dava açma tehdidini yerine getirmektedir. Dava, Starbucks’ın yönetim kurulu üyeleri de dâhil olmak üzere belirli ırk ve cinsiyete dayalı kotalar belirlediği ve yönetici tazminatlarını bu çeşitlilik hedeflerine ulaşmaya bağladığı iddialarına odaklanmaktadır[11].
- Çeşitlilik, Eşitlik ve Kapsayıcılık Yönetişim Ayrımları
Çokuluslu şirketler, bu kararnameler yayınlandığından beri ABD’deki çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık girişimlerinden en azından kısmen geri çekilmektedirler. İşte çoğunluğu Alman çokuluslu şirketlere ait olan ABD bağlı kuruluşlarının üç örneği:
ABD’deki indirimli süpermarket zinciri Aldi, çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılıktan resmi bir duyuru yapmadan “geri çekilmiş” gibi görünmektedir. Önemli bir gösterge, 2025 yılı Ocak ayının sonlarında ABD kariyer web sitesinden Çeşitlilik, Eşitlik ve Kapsayıcılık ile ilgili tüm referansların sessizce kaldırılmasıdır. Bu durum ilk olarak saygın bir insan kaynakları sektör yayını olan “HR Brew” tarafından bildirilmiştir. 31 Ocak 2025 tarihli “Aldi ABD, kariyer sayfasından çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ifadesini sessizce kaldırdı” başlıklı makalesinde, Aldi’nin kariyer sayfasının daha önce çalışan kapsayıcılık gruplarını, çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık eğitimini ve stajları vurguladığını belirtmektedir. Aldi’nin çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık çabalarını tamamen ortadan kaldırıp kaldırmadığı belirsiz olsa da, bu ifadenin kaldırılması şirketin işe alım uygulamalarında bu değerlere olan bağlılığını kamuoyuna sunma biçiminde bir değişim olduğunu göstermektedir. Aldi ABD’nin uluslararası ana şirketi olan Almanya’daki Aldi Süd’ün, kurumsal sürdürülebilirlik web sitesinde küresel Çeşitlilik ve Kapsayıcılık Stratejisi hakkında bilgi vermeye devam ettiğini belirtmekte fayda vardır. Bu durum, Aldi’nin küresel duruşu ile ABD operasyonları arasındaki potansiyel yaklaşım farklılığını ortaya koymaktadır.
Deutsche Börse Group’un çoğunluk hissesine sahip olduğu Amerikan vekâlet danışmanlık firması “Institutional Shareholder Services” vekâlet danışmanı, internet sitesinde yaptığı açıklamada, “ABD’li şirketlerde yönetim kurulu üyelerinin seçimi veya yeniden seçimiyle ilgili oy kullanma önerilerinde bulunurken artık şirket yönetim kurulunun cinsiyet, ırksal ve/veya etnik çeşitliliğini dikkate almayacak” diye ifade etmiştir[12].
“Çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık yönetişim istisnasının” bir diğer açıklayıcı örneği ise, T-Mobile US, Inc.’dir. Çoğunluk hissedarı Alman telekomünikasyon şirketi Deutsche Telekom’dur. T-Mobile’ın Federal İletişim Komisyonu [Federal Communications Commission] Başkanı’na gönderilen 27 Mart 2025 tarihli mektubundan alıntılar şöyledir: “(…) Federal yasa kapsamında çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık ile ilgili yasal ve politika ortamının değiştiğini kabul ediyoruz. Yüksek Mahkeme yakın zamanda Mahkemenin çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılığa yaklaşımında bir değişime işaret eden kararlar yayınlamış ve Başkan Trump daha sonra yasadışı ayrımcılığı sona erdirmeye odaklanan iki kararname yayınlamıştır. Daha genel olarak, çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık siyasi olarak yüklü bir konu haline gelmiştir çünkü bazıları bunu izin verilmeyen ayrımlara dayalı olarak bazı Amerikalılara ayrıcalıklı muamele yapılmasına onay vermek olarak yorumluyor (…) Beş yıl önce şirkete işgücü alımı, tedarik, toplumsal yatırım ve kurumsal yönetişim konularında tavsiyelerde bulunmak üzere sivil haklar örgütleriyle ortaklık kurarak kurduğumuz Harici Çeşitlilik ve Kapsayıcılık Konseylerimizi planlandığı gibi feshettik.”
T-Mobile US, Inc.’in Federal İletişim Komisyonu’na yazdığı mektubun nedeni, Federal İletişim Komisyonu’nun “kötü niyetli” çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık politikalarını teşvik eden şirketlerden gelen birleşme ve satın alma tekliflerini engellemeye hazır olduğunun duyurulmasıydı. 21 Mart 2025 tarihinde yayınlanan bir Bloomberg makalesine[13] atıfta bulunuluyor. Bu hareket, iletişim sektöründe milyarlarca dolar değerinde anlaşmaları tehdit edebilir; Federal İletişim Komisyonu özellikle Paramount Global’in Skydance Media ile birleşmesini, Verizon Communications Inc.’in Frontier Communications Parent Inc.’i satın almasını ve US Cellular Corp.’un kablosuz operasyonlarını ve bazı spektrum varlıklarını satın almaya çalışan T-Mobile US Inc.’i özellikle belirtmektedir[14].
- Sonuç: Yöneticiler ve Görevliler ile İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası Poliçeleri
Bu konuda, uygun Yöneticiler ve Görevliler ile İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası poliçeleri önerilmektedir. İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası, işletmeleri çeşitli haksız istihdam uygulamaları iddia eden çalışanlar tarafından yapılan taleplere karşı koruyan bir sorumluluk sigortası türüdür. Esasen işyeri sorunlarından kaynaklanan davalarla ilişkili maliyetleri karşılar. İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası genellikle bilhassa ayrımcılık gibi taleplerle ilgili yasal savunma maliyetleri (avukatlık ücretleri, mahkeme masrafları) ve olası zararlar (anlaşmalar, kararlar) için teminat sağlar: Irk, cinsiyet, yaş, din, engellilik ve işe alma, işten çıkarma, terfi, tazminat ve diğer istihdam koşullarında yasal olarak korunan diğer kategoriler gibi korunan özelliklere dayalı talepler. Çoğu İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası poliçesi “talep üzerine” çalışır. Bu, iddia edilen olay geçmişte meydana gelmiş olsa bile poliçenin yalnızca poliçe süresi içinde sigortalıya karşı ilk kez yapılan talepleri karşılayacağı anlamına gelir. Kapsam genellikle bir işletmenin belirli ihtiyaçlarına ve risklerine göre uyarlanabilir. İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası finansal koruma sağlarken, işletmelerin istihdamla ilgili davaların riskini en aza indirmek için güçlü İnsan Kaynakları uygulamaları, net politikalar ve çalışan eğitimi uygulaması yaşamsal önem taşır. Özetle, İstihdam Uygulamaları Sorumluluk Sigortası her ölçekteki işletme için hayati bir güvencedir ve onları istihdamla ilgili davalarla ilişkili önemli finansal ve itibar maliyetlerinden korumaya yardımcı olur.
[1]“Insurance Business Magazine” makalesi için bkz. <https://www.insurancebusinessmag.com/us/news/professional-liability/trumps-antidei-win-could-raise-dando-epl-costs-529100.aspx>.
[2]<https://public-inspection.federalregister.gov/2025-01953.pdf?1738071914>.
[3]<https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/2025/01/ending-illegal-discrimination-and-restoring-merit-based-opportunity/>.
[4]<https://www.justice.gov/ag/media/1388501/dl?inline>.
[5]<https://www.eeoc.gov/newsroom/eeoc-and-justice-department-warn-against-unlawful-dei-related-discrimination>.
[6]<https://www.morganlewis.com/pubs/2025/03/eeoc-and-doj-issue-guidance-on-discrimination-related-to-dei-under-title-vii>.
[7]<https://blog.freshfields.us/post/102k2hh/does-the-ames-reverse-discrimination-case-signal-whats-to-come-for-illegal-de>.
[8]<https://corpgov.law.harvard.edu/2025/03/05/executive-branch-guidance-and-new-glass-lewis-policy-on-corporate-dei-practices/>.
[9]<https://www.orrick.com/en/Insights/2025/02/DEI-Executive-Order-Implies-Threat-of-FCA-Litigation>.
[10]<https://www.hoganlovells.com/en/publications/dei-executive-order-checklist>.
[11]<https://blog.freshfields.us/post/102k154/state-attorneys-general-enter-the-dei-fray>.
[12]<https://insights.issgovernance.com/posts/statement-regarding-consideration-of-diversity-factors-in-u-s-director-election-assessments/>.
[13]<https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-03-21/fcc-s-carr-threatens-to-block-m-a-for-companies-with-dei-plans>.
[14]<https://www.fcc.gov/ecfs/document/1032785606628/1>.
Yavuz Akbulak
1966 yılında, Gence-Borçalı yöresinden göç etmiş bir ailenin çocuğu olarak Ardahan/Çıldır’da doğdu. 1984 yılında yapılan sınavda Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü kazandı. 1985 yılında Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümüne yatay geçiş yaptı ve 1988’de Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye bölümünü birincilikle, Fakülteyi ise 11’inci olarak bitirdi.
1997 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin Denver şehrinde yer alan ‘Spring International Language Center’da; 65’inci dönem müdavimi olarak 2008-2009 döneminde Milli Güvenlik Akademisi’nde (MGA) eğitim gördü ve MGA’dan dereceyle mezun oldu. MGA eğitimi esnasında ‘Sınır Aşan Sular Meselesi’, ‘Petrol Sorunu’ gibi önemli başlıklarda bilimsel çalışmalar yaptı.
• Türkiye’de Yatırımların ve İstihdamın Durumu ve Mevcut Ortamın İyileştirilmesine İlişkin Öneriler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü);
• Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde Yaşanan Sorunlar ve Alınması Gereken Önlemler (Maliye Hesap Uzmanları Vakfı Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü, Sevinç Akbulak ile birlikte);
• Kayıp Yıllar: Türkiye’de 1980’li Yıllardan Bu Yana Kamu Borçlanma Politikaları ve Bankacılık Sektörüne Etkileri (Bankalar Yeminli Murakıpları Vakfı Eser Yarışması, Övgüye Değer Ödülü, Emre Kavaklı ve Ayça Tokmak ile birlikte),
• Türkiye’de Sermaye Piyasası Araçları ve Halka Açık Anonim Şirketler (Sevinç Akbulak ile birlikte) ve
• Türkiye’de Reel ve Mali Sektör: Genel Durum, Sorunlar ve Öneriler (Sevinç Akbulak ile birlikte)
başlıklı kitapları yayımlanmıştır.
• Anonim Şirketlerde Kâr Dağıtımı Esasları ve Yedek Akçeler (Bilgi Toplumunda Hukuk, Ünal TEKİNALP’e Armağan, Cilt I; 2003),
• Anonim Şirketlerin Halka Açılması (Muğla Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Tartışma Tebliğleri Serisi II; 2004)
ile
• Prof. Dr. Saim ÜSTÜNDAĞ’a Vefa Andacı (2020), Cilt II;
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler (2021);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ’a İthafen İlmi Makaleler II (2021);
• Sosyal Bilimlerde Güncel Gelişmeler (2021);
• Ticari İşletme Hukuku Fasikülü (2022);
• Ticari Mevzuat Notları (2022);
• Bilimsel Araştırmalar (2022);
• Hukuki İncelemeler (2023);
• Prof. Dr. Saim Üstündağ Adına Seçme Yazılar (2024);
• Hukuka Giriş (2024);
• İşletme, Pazarlama ve Hukuk Yazıları (2024),
• İnterdisipliner Çalışmalar (e-Kitap, 2025)
başlıklı kitapların bazı bölümlerinin de yazarıdır.
1992 yılından beri Türkiye’de yayımlanan otuza yakın Dergi, Gazete ve Blog’da 3 bini aşkın Telif Makale ve Telif Yazı ile tamamı İngilizceden olmak üzere Türkçe Derleme ve Türkçe Çevirisi yayımlanmıştır.
1988 yılında intisap ettiği Sermaye Piyasası Kurulu’nda (SPK) uzman yardımcısı, uzman (yeterlik sınavı üçüncüsü), başuzman, daire başkanı ve başkanlık danışmanı; Özelleştirme İdaresi Başkanlığı GSM 1800 Lisansları Değerleme Komisyonunda üye olarak görev yapmış, ayrıca Vergi Konseyi’nin bazı alt çalışma gruplarında (Menkul Sermaye İratları ve Değer Artış Kazançları; Kayıt Dışı Ekonomi; Özkaynakların Güçlendirilmesi) yer almış olup; halen başuzman unvanıyla SPK’da çalışmaktadır.
Hayatı dosdoğru yaşamak ve çalışkanlık vazgeçilmez ilkeleridir. Ülkesi ‘Türkiye Cumhuriyeti’ her şeyin üstündedir.
