“İstifa eden kamu görevlisi yeni bir sınava girmeden kamu görevine geri dönebilir mi?’’ Sorusunun cevabını arayan bu çalışmada, konuyu oluşturan temel kavramlarla birlikte kamu görevine geri dönüş imkanı mevzuat ve içtihat ışığında ele alınmıştır.
İki bölüm şeklinde hazırlanan çalışmanın ilk bölümü, kamu görevlisi ve istifa kavramlarına ayrılarak çalışmanın çerçevesi çizilmiştir. İstifa kavramını her yönüyle ele alan ilk bölümde, geçerli bir istifa beyanının nasıl olması gerektiği ve istifa müessesesinde özellik arz eden diğer hususlar ortaya konmuş; çalışmada incelenen diğer kamu görevlileri bakımından farklılık gösteren noktaların altı çizilmiştir.
Çalışmanın ikinci bölümü, istifa sonrası göreve geri dönüş sürecini ele almaktadır. Bu bölümde, istifa ettikten sonra kamu görevine geri dönme imkanının şekil ve esasa ilişkin şartları; yasal düzenlemeler, idarenin takdir yetkisinin sınırları ile bu yetkinin yargı dışı ve yargısal denetimi başlıkları altında tartışılmıştır.
Bu doğrultuda yargısal denetimde belirleyici unsurlar, kamu hizmetinin sürekliliği ile bireyin istifa hakkı arasındaki dengenin korunması meseleleri mevzuat ve içtihat ışığında ele alınmış ve mevcut sorunlara çözüm önerisi sunulmuştur. Ayrıca, göreve geri dönmek isteyenlerin izlemesi gereken idari usul de açıklanarak olası hak kayıplarının önüne geçilmesi amaçlanmıştır.
İÇİNDEKİLER
KİTAP HAKKINDA III
TEŞEKKÜR IX
ÖZET XI
ABSTRACT XIII
KISALTMALAR XV
GİRİŞ 1
1. KAMU GÖREVLİLERİ VE İSTİFA
1.1. Kamu Görevlileri 3
1.1.1. Genel Anlamda Kamu Görevlileri 4
1.1.2. İdare Hukukunda Kamu Görevlileri 9
1.1.2.1. Memurlar 12
1.1.2.2. Sözleşmeli Personel 13
1.1.2.3. Diğer Kamu Görevlileri 16
a. Hakim ve Savcılar 18
b. Türk Silahlı Kuvvetleri Mensupları 19
c. Öğretim Elemanları 19
1.2. İstifa 21
1.2.1. İstifanın Hukuki Mahiyeti 22
1.2.2. İstifaya Benzer Bir Kavram Olan Müstafi Sayılma (İstifa Etmiş Sayılma) 25
1.2.2.1. Göreve Gelmeme Sebebiyle Müstafi Sayılma 27
1.2.2.2. Göreve Başlamama Sebebiyle Müstafi Sayılma Halleri 30
a. Atamalardan Sonra Göreve Başlamama Sebebiyle Müstafi Sayılma 30
b. Yurt Dışı Görevinin Bitiminden Sonra Göreve Başlamama Sebebiyle Müstafi Sayılma 32
c. Askerlik Hizmetinin Bitiminden Sonra Göreve Başlamama Sebebiyle Müstafi Sayılma 32
d. Ücretsiz İznin Bitiminden Sonra Göreve Başlamama Sebebiyle Müstafi Sayılma 33
1.2.3. İstifa Türleri 33
1.2.3.1. İradi İstifa 33
1.2.3.2. Zorunlu İstifa 37
1.2.4. İstifa Usulü 41
1.2.4.1. İstifa Beyanının Şekil Şartları 42
1.2.4.2. Olağan Dönemde İstifa Usulü 43
1.2.4.3. Olağanüstü Mazereti Olanların İstifası 44
1.2.4.4. Devir ve Teslim Yükümlülerinin İstifası 44
1.2.4.5. Olağanüstü Yönetim Hallerinde İstifa Usulü 45
1.2.5. İstifadan Vazgeçme 46
1.2.5.1. İstifadan Vazgeçme Anının Tespitinde Fikir Ayrılıkları 47
1.2.5.2. İstifadan Vazgeçme Anının Tespitinde ‘‘Görevin Sona Erme Anı’’ Ölçütü 48
1.2.5.3. İstifadan Vazgeçme Anının Tespitine Danıştay’ın Yaklaşımı 50
1.2.6. İstifanın Hukuki Sonuçları 52
1.2.6.1. İstifa Eden Kamu Görevlisinin Hak Yoksunluğu Süreleri 53
1.2.6.2. İstifa Eden Kamu Görevlisinin Çeşitli Sorumlulukları 55
a. İstifa Eden Kamu Görevlisinin Mali Sorumluluğu 55
b. İstifa Eden Kamu Görevlisinin Cezai Sorumluluğu 55
c. İstifa Eden Kamu Görevlisinin Disiplin Sorumluluğu 56
1.2.7. Diğer Kamu Görevlilerinin İstifası 58
1.2.7.1. Sözleşmeli Personelin İstifası 58
1.2.7.2. Hakim ve Savcıların İstifası 59
1.2.7.3. Türk Silahlı Kuvvetleri Mensuplarının İstifası 60
1.2.7.4. Öğretim Elemanlarının İstifası 63
2. KAMU GÖREVİNE GERİ DÖNME
2.1. Kamu Görevine Geri Dönme İmkanının Yasal Dayanakları 67
2.1.1. Memurların Kamu Görevine Geri Dönme İmkanı 67
2.1.2. Sözleşmeli Personelin Kamu Görevine Geri dönme İmkanı 69
2.1.3. Hakim ve Savcıların Kamu Görevine Geri Dönme İmkanı 69
2.1.4. Türk Silahlı Kuvvetleri Mensuplarının Kamu Görevine Dönme İmkanı 69
2.1.5. Öğretim Elemanlarının Kamu Görevine Geri Dönme İmkanı 72
2.1.6. Zorunlu İstifa Edenlerin Kamu Görevine Geri Dönme İmkanı 76
2.2. Kamu Görevine Geri Dönmede İdarenin Yetkisi 79
2.2.1. Takdir Yetkisi ve Bağlı Yetki 79
2.2.2. Takdir Yetkisinin Gerekliliği 82
2.2.3. Takdir Yetkisinin İdari İşlemin Unsurlarında Görünümü 84
2.2.4. Takdir Yetkisinin Sınırları 87
2.2.5. Kamu Görevine Geri Dönme İmkanı Veren Düzenlemelerde Takdir
Yetkisi 89
2.2.5.1. Devlet Memurları Kanunu Uyarınca Geri Dönmede Takdir
Yetkisi 89
2.2.5.2. Hakimler ve Savcılar Kanunu Uyarınca Geri Dönmede Takdir
Yetkisi 89
2.2.5.3. Yükseköğretim Kanunu Uyarınca Geri Dönmede Takdir Yetkisi 90
2.3. Kamu Görevine Geri Dönmede Takdir Yetkisinin Denetimi 93
2.3.1. Yargı Dışı Denetim Mekanizması Olarak Kamu Denetçiliği Kurumu 93
2.3.2. Kamu Denetçiliği Kurumu Kararlarında Kamu Görevine Geri Dönme 95
2.3.2.1. Kurumun Kadro Yetersizliğine İlişkin Kararları 95
2.3.2.2. Kurumun İdarenin Takdir Yetkisine İlişkin Kararları 101
2.3.2.3. Kurumun Usul Şartlarına İlişkin Kararları 104
2.3.3. Kamu Görevine Dönüşte Takdir Yetkisinin Yargısal Denetimi 107
2.3.3.1. Devlet Memurları Kanunu Kapsamındaki Uyuşmazlıklar 108
a. Kadro Yetersizliğine Dair Kararlar 108
b. İdarenin Takdir Yetkisini Vurgulayan Kararlar 110
c. Diğer Bazı Kararlar 112
2.3.3.2. Yükseköğretim Kanunu Kapsamındaki Uyuşmazlıklar 113
a. İdarenin Takdir Yetkisini Hukuka Uygun Kullandığına Dair Kararlar 114
b. İdarenin Takdir Yetkisini Hukuka Aykırı Şekilde Kullandığına Dair Kararlar 117
c. İdarenin Bağlı Yetki İçinde Olduğuna Dair Değerlendirmeler 119
2.4. Kamu Görevine Geri Dönme Usulü 121
2.4.1. İdari Başvuru Yolu 122
2.4.1.1. Kamu Görevine Geri Dönme Talebi 122
2.4.1.2. İdarenin Açık Kabul İşlemi 124
2.4.1.3. İdarenin Kesin Olmayan Yanıtı 125
2.4.1.4. İdarenin Açık Ret İşlemi, Sükutu ve Otuz Günden Sonra Yanıt Vermesi 125
2.4.2. Yargı Yolu 127
2.4.2.1. Mahkemelerin İlk İnceleme Esasları 128
2.4.2.2. Kanun Yolları 134
SONUÇ 137
KAYNAKÇA 139